Recreatiestranden langs rivieroevers

Een aanzienlijk deel van het plastic op de rivieroevers is afkomstig van recreatie. Zo blijkt uit recente onderzoek van schone rivieren. Van al het afval dat door vrijwilligers gevonden werd op rivieroevers, bestond 39% uit recreatieafval zoals wegwerpplastic en blikjes. Het ging hierbij waarschijnlijk om bewust of onbewust achterlaten van afval op rivieroevers door recreanten, maar ook om verwaaiing of aanspoelen van afval bij hoog water. Op de oevers van de rivier de Waal werd in het naseizoen meer afval gevonden, wat er op wijst dat veel afval in het recreatieseizoen ontstaat. Bij de Waal is dit mogelijk ook gelinkt aan een hoge bevolkingsdichtheid in het gebied en goede toegankelijkheid tot recreatiegebieden langs het water.

Pilot Spiegelwaal

In het gebied tussen de Waal en de Spiegelwaal bij Nijmegen komen met warm weer veel mensen recreëren in de uiterwaarden. Dit gebied is gemakkelijk toegankelijk voor recreanten en ligt vlakbij het centrum van de stad Nijmegen. Omdat hier veel zwerfafval achterblijft op de rivieroevers, zijn we in de zomer van 2019 samen met de gemeente Nijmegen, reinigingsdienst DAR en gedragsbureau Dijksterhuis & van Baaren gestart met een pilot. Doel van de pilot was om een goede probleemanalyse te doen en een pakket aan maatregelen te ontwikkelen waardoor er minder zwerfafval ontstaat.

Uit onderzoek bleek al snel dat de basis in het gebied nog niet op orde was: afvalbakken stonden niet op de juiste plekken, ze waren niet groot genoeg voor de hoeveelheid afval die op een warme dag vrij kwam en ook vielen de bakken niet goed op in het landschap. Daarbij was de communicatie onduidelijk en zag de omgeving er onverzorgd uit met graffiti en rondzwervende fietswrakken. In het pilotgebied zijn vervolgens de afvalbakken op de goede plek gezet (langs de looppaden) en felblauw gespoten. Ook is begroeiing rondom de bakken verwijderd en zijn primes met schoonboodschappen (zie afbeelding rechts) op het strand geplaatst. De resultaten van de maatregelen bleken positief, want er werd aanzienlijk minder afval op het strand achtergelaten. In het zomerseizoen van 2020 gaan we deze maatregelen ook op andere vervuilde recreatiestranden langs rivieren testen en bekijken we ook de lange termijn effecten van deze maatregelen.

Blauwe_afvalbak_rivieroever