Online info delen en volop kunnen netwerken: Netwerkweek Zwerfafval ‘ticked all the boxes’

Van 9 tot en met 12 februari 2021 vond de Netwerkweek Zwerfafval plaats. De traditionele Netwerkdag, waarbij mensen uit de ‘Zwerfafval-wereld’ elkaar fysiek ontmoeten en informatie en ervaringen uitwisselen, maakte door de coronamaatregelen noodgedwongen plaats voor een online versie. En met succes!

Vier dagen – vier onderwerpen

Tijdens vier ochtendsessies deelden enthousiaste sprekers uit diverse organisaties hun ervaringen en de laatste ontwikkelingen wat betreft de aanpak van zwerfafval. Elke dag werd een ander thema uitgelicht en uitgediept in de vorm van interviews, presentaties, Mentimeter-stellingen, dilemma’s en columns.

Dag 1 Landelijke ontwikkelingen

De eerste dag stonden de landelijke ontwikkelingen centraal. In totaal werden ruim 115 deelnemers uit het hele land meegenomen in de aanpak van Single Use Plastics, producentenverantwoordelijkheid en de Communicatiecampagne van het ministerie van IenW die  wordt voorbereid.

Spreker Maja Valstar, Sr. Beleidsmedewerker Microplastics en zwerfvuil bij het Ministerie van IenW:
"Erg leuk om op deze manier te connecten met mensen in heel Nederland die bezig zijn met het bestrijden van zwerfafval. Voor IenW een mooie kans om toe te lichten hoe de implementatie van de Single Use Plastics-richtlijn in Nederland gaat en te horen welke zorgpunten er leven bij gemeenten. Zij zijn een belangrijke partij bij de uitvoering van de Uitgebreide ProducentenVerantwoordelijkheid voor zwerfafval, dus we moeten natuurlijk een systeem maken dat ook werkt voor hen. Daarom ben ik ook blij dat de VNG & NVRD actief betrokken willen zijn bij de gesprekken hierover."

Lisanne van Geffen, gedragsexpert van Rijkswaterstaat, ging in op de communicatiecampagne die nu wordt gemaakt. De landelijke communicatie-aanpak wil de communicatie over zwerfafval verbinden, versterken en ondersteunen en is gezamenlijk met zo’n dertig partijen vorm gegeven. Midden maart zal de website online gaan en zal er een toolkit beschikbaar komen om zwerfafval op recreatie plekken aan te pakken – stay tuned!
Thema dit jaar is recreatie en er is een focus op jongeren. In de volgende nieuwsbrief gaan we uitgebreid in op de communicatiecampagne.

Dag 2 Monitoring

De tweede ochtendsessie nam ruim 90 deelnemers mee in de wereld van Monitoring. Tim van Emmerik, Assistant Professor Hydrologic Sensing van Wageningen University:
"Dit netwerkevent laat zien dat er veel interesse is bij verschillende afdelingen binnen Rijkswaterstaat en bij vele organisaties in Nederland. Er zijn veel kleine initiatieven, van ontwikkeling nieuwe meetmethoden, tot pilotprojecten voor opruimsystemen en monitoringsstrategieën. De Routekaart maakt inzichtelijk welke stappen RWS in de komende jaren kan nemen tot een succesvolle nationale monitoringsstrategie. RWS start daarom een grootschalig onderzoeksprogramma."

Arjan Driesprong,  Rijkswaterstaat:
"Ik heb de online bijeenkomst als uitermate nuttig en leuk ervaren. Het belang van een in potentie saai en taai onderwerp als 'monitoren van zwerfafval' werd door de inbreng van velen uit wetenschap en praktijk indringend voor het voetlicht gebracht. Ook van belang voor Rijkswaterstaat in de regio van Zuid-Holland: we zien wel zwerfafval, maar weten lang niet altijd waar dit vandaan komt…"

Dag 3 Bronaanpak

Tijdens de derde ochtendsessie kwamen diverse pilots aan de orde die samen met gemeenten, natuurorganisaties en andere terreinbeheerders zijn uitgevoerd. Daarnaast vertelde gedragsbureau Dijksterhuis & van Baaren de ruim 90 deelnemers alles over de nieuwe Werkwijze Schone Oeverrecreatie die op basis van uitgebreid onderzoek in onder andere Roermond en Nijmegen is opgesteld. Max Notermans (D&B):
"Ik voelde veel enthousiasme in de digitale zaal. Een deelnemer gaf aan dat zijn ogen zijn geopend: er is veel meer mogelijk dan hij in eerste instantie dacht. Volgens mij gold dat voor meer deelnemers. Door gericht stil te staan bij menselijk gedrag kan je veel bereiken.
Ik hoop dat de deelnemers nu zelf aan de slag gaan met de kennis en werkwijzen die we samen met Rijkswaterstaat hebben ontwikkeld. En dat we daardoor met zijn allen stappen zetten richting schone recreatiestranden en visplekken."

Dag 4 Participatie

De vierde en laatste ochtendsessie stond in het teken van participatie en was met meer dan 120 deelnemers de ‘klapper van de week’. Anna Rucekova en Floor Kuiper van de Gemeente Amsterdam en Monja van Woensel van de Gemeente Arnhem vertelden over hun ervaringen met het structureel schoon houden van de openbare ruimte. Vooral de schoonadoptie van een gebied sprak veel collega-beheerders aan. Floor Kuiper:
"De succesfactoren zijn vooral het borgen van de participatieaanpak in het beleid en de staande organisatie voor langdurige inzet, structurele financiering. Samenwerken met stakeholders in de stad is noodzakelijk om de transitie voor elkaar te krijgen naar een schone straat, afval gescheiden aan te bieden en natuurlijk zo min mogelijk afval te produceren (preventie). De eigen uitvoerende medewerkers meenemen is hierbij van wezenlijk belangrijk."

Resultaten

Er zijn heel wat onderwerpen de revue gepasseerd en er is veel informatie gedeeld. U kunt de presentaties downloaden.