Test in sluis Borgharen met plasticafvalscheprad

Rijkswaterstaat heeft in 2019 de ongebruikte sluis bij Borgharen ter beschikking gesteld om onderzoek te doen naar het verwijderen van plastic uit de rivier. Rijkswaterstaat geeft ruimte aan innovatie, ook op het water. Daarnaast willen we als beheerder van de Maas deze rivier graag schoonhouden. We werken hierbij nauw samen met andere partijen, zoals start-ups.

Plastic verwijderen

De pilot was een samenwerking met Noria, een start-up die zich richt op de ontwikkeling van innovatieve methodes en technieken om het plasticafvalprobleem aan te pakken. In dit geval ging het om het verwijderen van plastic uit de Maas. Plasticafval verdwijnt nooit uit het milieu. Het breekt af in hele kleine stukjes, maar vergaat niet. Rijkswaterstaat en Noria hebben een systeem getest waarmee plastic uit het water kan worden gehaald. Dit gebeurde met een prototype ‘plasticafvalscheprad’.

Borgharen-plasticafvalscheprad

In de sluis is het mogelijk om een representatieve stroming te creëren. Vervolgens lieten we plastic, afkomstig uit de rivier, hierin mee stromen, en werd gekeken hoe de schep dit plastic kan verwijderen. Een net aan het einde van het sluisje zorgde ervoor dat er geen afval de Grensmaas op kon. Noria beschrijft in dit rapport de resultaten van de test. Daarnaast heeft Noria voor Rijkswaterstaat een keuzemodel ontwikkeld voor monitor- en afvangtechnieken bij Stuw- en sluiscomplex Borgharen.

Beleidsprogramma microplastics

Het beleidsprogramma microplastics van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat besteedt onder meer aandacht aan zwerfafval in het water. Hier vallen pilots met zwerfafvalvangsystemen onder, maar bijvoorbeeld ook de aanpak van oeverafval. De test met het plasticafvalscheprad viel onder dit beleidsprogramma.

Interreg Litter Free Rivers and Streams (LIVES)

De Maas stroomt door meerdere landen. Naast bovenstaand initiatief is Rijkswaterstaat ook betrokken bij het Interreg V-A-project LIVES, waarin vanuit Euregionale samenwerking wordt gekeken naar oplossingen om het afval in de Maas terug te dringen. Het doel is om de Maas in drie jaar 50% schoner te hebben. Partners uit Wallonië en Vlaanderen waren bij het testen bij sluis Borgharen aanwezig om ook te leren van dit initiatief. In dit project wordt ook bekeken hoe Rijkswaterstaat in de Maas verder kan gaan met zwerfafval afvangen. Hierbij worden de resultaten van de pilot betrokken.