Catchy gaat de strijd met zwerfafval aan

Rijkswaterstaat heeft samen met Allseas een innovatief opvangsysteem ontwikkeld dat zowel drijvend zwerfafval als afval tot 1 m onder water opvangt. Het systeem, Catchy, is in gebruik genomen in de Vijfsluizerhaven. Het systeem voorkomt dat macro- en microplastics naar het beschermde natuurgebied en de Noordzee kunnen stromen.

Catchy vangt 24 uur per dag, 7 dagen per week zwerfafval op, zowel drijvend afval als afval onder water. Het systeem werkt volledig op wind en stroming en wordt niet beperkt door weersomstandigheden. Dankzij het robuuste ontwerp is het bestand tegen windkracht 10, golven tot 1,5 m, stroomsnelheiden van 0,5 m/s en getijdevariaties van 4 m. ‘De terugslagdeur, aan de voorkant van het systeem, zorgt ervoor dat het opgevangen afval niet uit de opvangbak kan terugdrijven’, vertelt Jeroen Hagelstein van Allseas.

2 visvriendelijke drijfarmen

Catchy heeft 2 drijfarmen (1 van 12 m en 1 van ruim 200 m lang) die aan de onderzijde voorzien zijn van doeken. Hierdoor wordt zowel drijvend afval als afval tot 1 m onder water naar het opvangsysteem geleid. Jeroen Hagelstein van Allseas: ‘In Vijfsluizerhaven is dat diep genoeg om de grootste afvalstromen op te vangen. Ook geeft dit nog voldoende ruimte voor vissen om gemakkelijk onder de doeken door te zwemmen.’

Het systeem is als pilot in de Vijfsluizerhaven aan de Nieuwe Maas geplaatst en blijft daar tot juni 2021 actief. Naar verwachting zijn in juni 2021 de resultaten van de pilot bekend. ‘Door de werking van stroming en de harde wind uit het zuidwesten, drijft veel zwerfafval naar de Vijfsluizerhaven en het achterliggende natuurgebied’, verklaart Wijnand Kooring (Projectleider, Rijkswaterstaat). Samen met andere waterbeheerders werkt Rijkswaterstaat aan schone wegen, rivieren, oevers en stranden en vermindering van de plastic soep in de oceanen. ‘Doordat Catchy zwerfafval opvangt, moet worden voorkomen dat het naar het natuurgebied en de Noordzee stroomt en daar uiteenvalt in microplastics.’Het systeem wordt maandelijks geleegd en heeft naar verwachting dan zo’n 200 kg afval opgevangen. Dit afval wordt in het Allseas-laboratorium gesorteerd en geanalyseerd op materiaalsoort, grootte en gewicht. Hagelstein: ‘Op basis daarvan willen we inzicht krijgen in de oorzaak en omvang van het zwerfafvalprobleem in de Nieuwe Maas. Ook doen we aanbevelingen over hoe het opgevangen zwerfafval duurzaam en kosteneffectief verwerkt kan worden.’

Minister Van Nieuwenhuizen over Catchy

Minister Van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat) volgt de pilot op de voet. ‘Dit is een mooi voorbeeld van samenwerking tussen het bedrijfsleven en de overheid om de ontwikkeling van belangrijke innovaties aan te jagen. We willen af van het zwerfafval in onze wateren en deze innovatieve aanpak met Catchy ziet er veelbelovend uit. Helemaal mooi ook dat Catchy volledig op wind en getijdestroming draait en dus slim met energie omgaat.’

Virtuele samenwerking

Als gevolg van het coronavirus kende de ontwikkeling van de Catchy nog meer uitdagingen dan normaalgesproken. ‘We zijn nooit fysiek bij elkaar gekomen’, vertelt Kooring over de samenwerking tussen Rijkswaterstaat en Allseas. ‘De projectleider van Allseas en ik hebben elkaar op de laatste dag van de installatie van Catchy voor het eerst in levenden lijve ontmoet. Ik denk dat het bijzonder is dat deze innovatie zo relatief snel tot stand is gekomen, juist in deze tijd.’

Meer informatie Catchy en aanpak microplastics

De pilot in de Nieuwe Maas is onderdeel van het beleidsprogramma microplastics van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. In dit programma worden diverse maatregelen onderzocht: van bronaanpak tot oever-opruimen en testen van vangsystemen in rivieren. Bekijk de video over Catchy op YouTube. Lees ook meer in het eerder verschenen nieuwsbericht ‘Innovatief opvangsysteem voor zwerfafval in de Nieuwe Maas’. U kunt ook de website van onze partner Allseas en de speciale pagina over Catchy op deze website over zwerfafval raadplegen.